Fallingwater

[๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๕] คริสติน่า เพื่อนชาวฮังกาเรียนเป็นคนออกความคิดเรื่องไปเที่ยวบ้านฟอลลิงวอเตอร์ (Fallingwater) ซึ่งออกแบบโดย  แฟรงค์ ลอยด์ ไรท์ (Frank Lloyd Wright) สถาปนิกชื่อดังก้องโลกชาวอเมริกัน

ไปเที่ยวคราวนี้ ขับรถกันไป 3 คน มีแองจี้ และคริสติน่า ซึ่งล้วนแต่เป็นเพื่อนที่เรียนหนังสือด้วยกันที่จอห์นแครอล เช้านั้นฉันตื่นขึ้นมาและพบว่าปากบวมเจ่อเป็นครุฑ เข้าใจว่าเกิดจากฝุ่นที่สูดเข้าไปตอนที่กวาดใบไม้หน้าโรงรถเย็นก่อนหน้านั้น แต่ปากเจ่อก็เจ่อไป ทริปนี้พลาดไม่ได้เด็ดขาด

บ้าน Fallingwater นี่ตั้งอยู่เลขที่ 1491 ถนน Mill Run เมือง Mill Run รัฐเพนซิลเวเนีย ขับรถจากคลีฟแลนด์ไปประมาณ 3 ชั่วโมงครึ่ง สร้างขึ้นในปี ค.ศ. 1937 หรือ พ.ศ. 2480 เป็นบ้านได้ที่รับการยกย่องว่าเป็นบ้านออร์แกนิก คือออกแบบและสร้างให้เอื้อและใช้ประโยชน์จากธรรมชาติรอบ ๆ ได้อย่างเต็มที่ จุดเด่นคือสร้างตระหง่านอยู่บนน้ำตก เรื่องเล่าว่าตอนที่เจ้าของบ้านคือคุณและคุณนาย Kaufman จ้างให้ Wright ออกแบบบ้านหลังนี้นั้น เจ้าของบ้านบอกโจทย์ว่าชอบน้ำตกนี้มาก ทำนองบอกกลาย ๆ ว่าอยากสร้างบ้านที่เห็นวิวน้ำตกสวย ๆ ปรากฏว่าเอาเข้าจริง ๆ สถาปนิกกลับออกแบบให้บ้านสร้างคล่อมน้ำตกเสียเลย เจ้าของที่เห็นแล้วก็ตกใจไปเหมือนกัน

ฉันรู้จักบ้านหลังนี้จากคุณสามี สมัยจีบกันใหม่ ๆ พี่เอ็นโซเคยพาไปเที่ยวพิพิธภัณฑ์แล้วชี้ให้ดูแบบจำลองของบ้านหลังนี้ ตอนนั้นคุณสามีเล่าเกร็ดการสร้างบ้านหลังนี้ให้ฟังว่า ด้วยความที่บ้านหลังนี้สร้างคล่อมบนน้ำตก และยื่นออกไปในลักษณะที่ไม่มีฐานรองรับเลย พอบรรดาคนงานสร้างบ้านหลังนี้เสร็จ ก็ถึงเวลาที่จะต้องรื้อนั่งร้านออก ปรากฏว่าคนงานไม่ยอมและไม่กล้ารื้อ บอกว่าขืนรื้อ บ้านคงเอียงถล่มลงมาทับคนงานตายหมดแน่  สุดท้ายคุณสถาปนิกเลยต้องมาลงมือรื้อนั่งร้านออกด้วยตัวเอง

จนบัดนี้เวลาผ่านมาแล้ว 80 กว่าปี บ้านนี้ก็ยังไม่ถล่มเลย

ไกด้ที่พาเที่ยวอธิบายให้ฟังว่าบ้านหลังนี้สร้างโดยใช้หลักคานยื่น หรือ “Cantilever” คือสถาปนิกท่านได้คิดคำนวณและสร้างให้ส่วนด้านหลังของบ้านที่สร้างติดอยู่กับพื้น รับน้ำหนัก 2 ใน 3 ของพื้นที่บ้านทั้งหมด เพราะฉะนั้นส่วนที่ยื่นออกมาจะทำลายความสมดุลย์ จนบ้านต้องเอียงถล่มลงมา

อ่านประวัติบ้านหลังนี้ แล้วก็จะพบว่ามีการงัดข้อกันระหว่างสถาปนิก กับเจ้าของบ้าน และวิศวกรสร้างบ้านนี้อยู่มากทีเดียว ฝ่ายเจ้าของบ้านและผู้รับเหมาก็ไม่ค่อยจะเชื่อว่าบ้านหลังนี้จะสร้างออกมาได้จริง ๆ สถาปนิกก็เคืองอยู่หลายครั้งที่เจ้าของบ้านไม่เชื่อใจ

บ้านหลังนี้เป็นบ้านเล็ก ๆ มี 4 ห้องนอนเล็ก ๆ บรรยากาศตกแต่งภายในล้อธรรมชาติทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นพื้นหินทรายที่ขัดจนเป็นมันวาว เหมือนกับว่ามีลำธารไหลอยู่ตลอดเวลา ในบ้านยังมีหินธรรมชาติที่ปรับให้เป็นส่วนหนึ่งของเตาผิงในบ้าน โดยที่ไม่ได้ทุบทิ้งออกไป สถาปนิกเน้นการใช้เส้นตรง ทำให้ทุกอย่างดูเรียบง่าย ทางเดินในบ้านจะแคบ ๆ และมีแสงสลัว เพื่อผลักให้คนอาศัยให้เข้าไปเจอกับห้องต่าง ๆ แทน ในห้องมีเพดานต่ำ หน้าต่างเป็นกระจกรอบด้าน ไม่มีม่าน ไม่มีกำแพงกั้น เพื่อดึงดูดสายตาให้สนใจกับธรรมชาติด้านนอกแทน เปิดหน้าต่างออกไปก็จะได้ยินเสียงน้ำตกไหลเอื่อย ๆ ตลอดเวลา เฟอร์นิเจอร์เน้นสีธรรมชาติ ทำจากไม้วอลนัทสีดำ ปราณีตและเรียบง่าย

ถือว่าเป็นบ้านอเมริกันที่ไม่เป็นอเมริกันเอาเสียเลย เพราะปกติบ้านคนอเมริกันต้องมีห้องหับใหญ่โตมโหฬาร เน้นความหรูหรา เน้นประโยชน์ใช้สอยภายในบ้าน ในขณะบ้านหลังนี้สร้างขึ้นเพื่อให้ผู้อาศัยชื่นชมกับธรรมชาติภายนอกอย่างแท้จริง

ขับรถไป เกือบ 200 ไมล์ ไม่ผิดหวังเลย ระหว่างทางจะเห็นใบไม้เปลี่ยนสีเป็นระยะ ๆ สวยมาก พี่เอ็นโซบอกว่าคราวหน้าจะไปดูด้วย

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: